BurmaTelecom

Evolution of 2G3G and 4G Cellular network
1.1 First Generation Cellular Network (1G)
1st generation ကို Japanနုိင္ငံမွ Nippon Telegraph and Telephone (NTT)ဆိုတဲ့အဖြဲ ့စည္းတစ္ခုက ၁၉၈၀မွာ စတင္launchလုပ္ၿပီး radio signal ေတြကိုanalog နည္းပညာနဲ ့လႊင့္ပါတယ္။ voice service ပဲရတဲ့အတြက္ ဖုန္းေျပာရံုေလာက္ပဲအဆင္ေျပပါတယ္။ 1Gမွာ သံုးလို ့ရတဲ့ data speedက အလြန္နည္းတဲ့အတြက္ data service မရဘူးလို ့ေတာင္ေျပာလို ့ရပါတယ္။ Short Message Service (SMS) ပို ့လို ့မရပါ။ FDMA(Frequency Division Multiple Access)နည္းပညာကို သံုးထားပါတယ္။ 1Gဖုန္းက ယခုေခတ္ဖုန္းေတြနဲ ့ယွဥ္ရင္ အလြန္ၾကီးတယ္လို ့ေျပာလို ့ရပါတယ္။ပံု(၂)မွာ ျပန္ထားတာကေတာ့ Motorola DyanTAC modelျဖစ္တဲ ့1G ဖုန္တစ္လံုးပါ။ ၁နာရီၾကာေလာက္ဖုန္းေျပာနိုင္ဖို ့အတြက္ ၁၀နာရီေလာက္ အားသြင္းရပါတယ္။ ဖုန္းက ၂ေပါင္နီးပါးအေလးခ်ိန္ရွိပါတယ္။ 1Gမွာ improveလုပ္သင့္တဲ့အခ်က္ေတြကေတာ့ အသံအရည္အေသြးနဲ ့ဖုန္းကြန္ရက္ရဲ့လံုျခံဳေရးပါ။ ဖုန္းလိုင္းက တည္ျငမ္မွဳမရွိေသးတဲ့အတြက္ စကားေျပာေနတဲ့အခ်ိန္ဖုန္းက်သြားတာ (Call Drop)ေတြ ခဏခဏျဖစ္တာေတြလည္းရွိပါတယ္။ Capacityနဲ ့ပါတ္သက္ၿပီးေတာ့လည္း သိပ္မ်ားမ်ားစားစားမရွိပဲ ကန္ ့သတ္ခ်က္ေတြရွိပါတယ္။ ေရြ ့လွ်ားေနတဲ့အခ်ိိန္မွာ မိုဘိုင္းဆဲလ္တစ္ခုမွ တစ္ခု ကူးေျပာင္းခ်ိတ္ဆက္ျခင္း (Handover or Handoff)ေတြကလည္း စိတ္ခ်ရမွဳမရွိေသးပါဘူး။ နိုင္ငံတစ္နိုင္ငံမွာ တစ္ျခားနိုင္ငံသို ့ခ်ိတ္ဆက္ၿပီးဖုန္းေခၚျခင္း( international roaming)လည္းမရွိေသးပါဘူး။

RF optimizationအေၾကာင္းအခ်က္လက္အခ်ိဳ ့

ဟိုတစ္ေလာက တစ္ေယာက္ေမးထာတာေလးကို သိသေလာက္ေလးအရိုးရွင္းဆံုးျပန္ေျဖေပးတာပါ။
Optimizationဆိုတာ မိုဘိုင္းကြန္ယက္မွာ ျဖစ္ေနတဲ့၊ ျဖစ္လာနိုင္တဲ့ Drop Calls ၊ Handover Failure ၊ Overshooting Coverage ႏွင့္ Poor Coverageအစရွိတဲ့ ျပႆနာျဖစ္ေနတဲ့cell siteေတြကို ရွာေဖြေတြ ့ရွိဖို ့နဲ ့လံုေလာက္တဲ့ေျဖရွင္းခ်က္ေတြထြက္လာဖို ့ လုပ္ေဆာင္ျခင္း တနည္းအားျဖင့္ကြန္ယက္ရဲ့performanceကုိပိုမိုေကာင္းမြန္ေအာင္လုပ္ဆာင္ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။
Optimizationမွာ SSV (Single Site Verification)နဲ ့Cluster Optimization ဆိုၿပီးႏွစ္မ်ိဳးခြဲပါတယ္။
SSVကေတာ့ ဆဲလ္ဆိုဒ္တာ၀ါတိုင္တစ္ခု တည္ေဆာက္ၿပီးတိုင္း အဲ့ဒီဆဲလ္ဆိုဒ္မွာ antennaေတြ၊ parameterေတြကို planလုပ္ထားတဲ့အတိုင္း တပ္ဆင္ထားရဲ့လားဆိုတာ အတည္ျပဳျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ အေသးစိတ္ေျပာရရင္ ဆိုဒ္က သတ္မွတ္ထားတဲ ့တည္ေနရာ Lat/longမွာရွိမရွိ၊ Antennaေတြ planထားတဲ့အျမင့္မွာတပ္ဆင္ထားျခင္းရွိမရွိ၊ Antenna degree(Azimuth)ခ်ိန္ထားပံုေတြ၊ Antenna tiltေတြ၊ Cell ID၊ LAC(Location Area Code)၊ RAC(Routing Area Code)၊ Frequency Band၊ ARFCN (Absolute Radio Frequency Channel Number)အစရွိသည္ျဖင့္ စစ္ေဆးျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ SSVမွာက Static testနွင့္Mobility testဆိုၿပီးႏွစ္မ်ိဳးရွိပါတယ္။ Static testကေတာ့ Antenna azimuth တစ္ခုခ်င္းစီရဲ့ တည္ေနရာဘက္မွာေနၿပီး အေပၚမွာေျပာထားတဲ့အခ်က္လက္ေတြကိုစစ္ေဆးၿပီး voice call (short call)၊ SMS၊ ping test ၊ download uploadေတြအလုပ္လုပ္မလုပ္ကိုပါ စစ္ေဆးပါတယ္။ Mobility testမွာေတာ့ အ့ဲဒီဆိုဒ္ရဲ ့ပတ္လည္လမ္းေၾကာင္းအခ်ိဳ ့ကားကိုပါတ္ေမာင္းၿပီး coverage levelနဲ ့quality၊ သတ္မွတ္ထားတဲ ့antenna sector မွာcell ID numberေတြ မွန္မမွန္၊ ဖုန္းတစ္လံုးမွ ေနာက္တစ္လံုးကို(long call) ေခၚၿပီး Cellတစ္ခုမွ ေနာက္တစ္ခု handover ျဖစ္မျဖစ္စသျဖင့္ စစ္ေဆးပါတယ္။ Optimizationရဲ ့first stepဆိုရင္လည္းမမွားပါဘူး။ ဆိုဒ္တို္င္းမွာ SSVမၿပီးေသးပဲနဲ ့Cluster Optimizationလုပ္လို ့မရပါ။
Cluster Optimizationကေတာ့ ဆဲလ္ဆိုဒ္တာ၀ါတိုင္ေတြ ေဆာက္ၿပီးSSVျပဳလုပ္ၿပီးတဲ ့ဆိုဒ္ေတြကို စုစည္းၿပီး cluster တစ္ခုစီဖြဲ ့ၿပီးေတာ့လုပ္ေဆာင္ပါတယ္။ Clusterတစ္ခုမွာ ဆိုဒ္ဘယ္ႏွစ္ဆိုဒ္ထားမယ္ဆိုတာကေတာ့ ဆိုဒ္ တည္ေနရာနဲ ့areaအေပၚမူတည္ၿပီးအဆင္ေျပသလိုခြဲနိုင္ပါတယ္။ ဆဲလ္ဆိုဒ္ႏွစ္ဆိုဒ္နဲ ့clusterတစ္ခုျဖစ္နိုင္သလို၊၁၀ဆိုဒ္၁၅ဆိုဒ္ေလာက္ရွိတဲ့clusterမ်ိဳးလည္းရွိနိုင္ပါတယ္။ သက္ဆိုင္ရာoperatorေတြရဲ ့area၊ location၊ priority သတ္မွတ္ခ်က္အေပၚပဲမူတည္ပါတယ္။ Cluster Optimizationမွာ SSVလိုမ်ိဳး တစ္ဆိုဒ္ခ်င္းစီရဲ ့parameterေတြကို မစစ္ေတာ့ပဲ pilot pollution၊ ဆိုဒ္တစ္ဆိုဒ္နဲ ့ေနာက္တစ္ဆိုဒ္ handoverျဖစ္မျဖစ္၊ call dropျဖစ္မျဖစ္တို ့ကိုစစ္ေဆးပါတယ္။ ျပႆနာတစ္ခုခုျဖစ္ခဲ့ရင္ ျဖစ္တဲ့ေနရာနဲ ့သက္ဆိုင္တဲ့ ဆဲလ္ဆိုဒ္မွာ Antenna azimuthေျပာင္းတာတို ့၊ tiltေျပာင္းတာ၊ Antenna heightေျပာင္းတာ၊ Transmit Power adjustလုပ္တာေတြ ၊ ဥပမာ-တစ္ခုေပးရရင္ coverage area မွာ weakျဖစ္ေနရင္သက္ဆိုင္ရာ cellက antennaကို downtilt/uptiltခ်ိန္တာ ၊ transmit powerကို တင္ေပးတာပဲျဖစ္ျဖစ္ ေျဖရွင္းနိုင္ပါတယ္။ KPI(Key Performance Indicator)ေတြကိုလည္းစစ္ေဆးပါတယ္။ KPIမွာ Drive test KPIနဲ ့OSS KPIဆိုၿပီးႏွစ္မ်ိဳးရွိပါတေသးတယ္။ KPIအေၾကာင္းအေသးစိတ္ကိုေတာ့ ေနာက္မွထပ္တင္ေပးပါမယ္

Second Generation Cellular Network (2G)
2nd generationကို ၁၉၉၁ Finlandနိုင္ငံမွာ Radiolinjaဆိုတဲ့ operatorကုမၼဏီက launchလုပ္ၿပီး radio signalေတြကို digitalနည္းပညာနဲ ့လႊင့္ပါတယ္။ FAXပို ့တဲ့နည္းပညာစတင္ေပၚေပါက္လာပါၿပီ။ 2GမွာShort Message Service(SMS)နဲ ့Multimedia Messaging Service(MMS)စတင္အသံုးျပဳလို ့ရပါၿပီ။ Data serviceကို အသံုးျပဳလို ့ရၿပီး data speedက 9.6kbpsမွ 14.4kbpsအတြင္းရွိပါတယ္။ Data serviceသံုးလို ့ရတယ္ဆိုေပမယ့္ data speedက ေနွးေနပါေသးတယ္။ Call Forwarding featureသံုးလို ့ရပါတယ္။ Call Forwardingလုပ္ထားတယ္ဆိုတာ တစ္စံုတစ္ေယာက္က မိမိကိုဖုန္းေခၚရင္ မိမိဆီကိုတိုက္ရိုက္ဖုန္းမ၀င္ေအာင္ တစ္ျခားဖုန္းသို ့မဟုတ္ voice mail boxတစ္ခုခုကို directionေျပာင္းေပးထားတာျဖစ္ပါတယ္။ ဖုန္းကြန္ယက္ရဲ့လံုျခံဳေရးအတြက္ ၾကားျဖတ္နားေထာင္တာေတြ လုပ္လို ့မရေအာင္ သတင္းအခ်က္အလက္ေတြကို special codeေတြနဲ ့ေပါင္းစပ္ၿပီးလႊင့္ပါတယ္။(encryption)လို ့လည္းေခၚပါတယ္။ receiverဘက္မွာေတာ့ ၄င္းspecial codeေတြကို ျပန္ဖယ္ထုတ္ၿပီး မူလ အခ်က္အလက္ေတြကိုရယူပါတယ္။(decryption)လို ့လည္းေခၚပါတယ္။ 1Gဖုန္းေတြမွာလို ဖုန္းအတြင္းထဲမွာ SIM cardကို အေသထပ္ဆင္ထားတာမ်ိဳးမဟုတ္ပဲ 2Gမွာေတာ့sim card ကို သီးျခားျဖဳတ္ယူတပ္ဆင္လို ့ရပါတယ္။ ဖုန္းhandsetအရြယ္အစားကလည္း 1Gမွာလိုအၾကီးၾကီးမဟုတ္ေတာ့ပဲ ေဘာင္းဘီအိတ္ထဲမွာ အလြယ္တကူသယ္ေဆာင္လုိ ့ရပါတယ္။ 2Gမွာ ဖုန္းoperatorတစ္ခုနဲ ့တစ္ခုၾကား ခ်ိတ္ဆက္ၿပီးေခၚဆိုလို ့ရပါၿပီ။ မိမိနိုင္ငံမွ တစ္ျခားနိုင္ငံသို ့ခ်ိတ္ဆက္ေခၚယူတဲ့ international roamingလည္း ရပါတယ္။ Multiplexingနည္းပညာမွာေတာ့ TDMA(Time Division Multiple Access)နည္းပညာနဲ ့CDMA(Code Division Multiple Access)နည္းပညာကို သံုးပါတယ္။ 2Gၿပီးေတာ့ လူေတြရဲ့ ဖုန္းတစ္လံုးမွာ voiceေရာdataေရာ သံုးခ်င္တဲ့လိုအပ္ခ်က္ေၾကာင့္ General Packet Radio Service (GPRS)လို ့ေခၚတဲ့ 2.5Gကို မိတ္ဆက္လိုက္ပါတယ္။ 2Gမွာ circuit switch networkကိုပဲ အသံုးျပဳထားတဲ့အတြက္ internetအသံုးျပဳဖို ့အတြက္ သိပ္အဆင္မေျပပါ။ GPRSမွာ packet switching နည္းပညာကို စတင္မိတ္ဆက္လိုက္ၿပီး internet speedလည္းျမန္လာပါတယ္။ GPRS data speedက 32kbpsကေန maximum 48kbpsအထိဆိုေတာ့ အသံုးျပဳလို ့ေကာင္းလာပါၿပီ။ ဒီေနရာမွာ circuit switchingနဲ ့packet switchingအေၾကာင္းနည္းနည္းေလာက္ေျပာပါရေစ။ circuit switchingဆိုတာ ဖုန္းတစ္လံုးကေန တစ္ျခားဖုန္းတစ္လံုးကိုဖုန္းေခၚတဲ အခါမွာပဲျဖစ္ျဖစ္ dataပို ့တာပဲျဖစ္ျဖစ္ ဆက္သြယ္မွဳ မစခင္ကတည္းက ၄င္းတို ့အတြက္ဘယ္routerေတြနဲ ့switchေတြကိုျဖတ္သြားရမယ္ဆိုတဲ့လမ္းေၾကာင္းနဲ ့link bandwidthတို ့switch capacityစတဲ့ resourceေတြကို သီးသန္ ့သတ္မွတ္ထားပါတယ္။ ထိုအရာေတြသတ္မွတ္ၿပီးတာနဲ ့ စကားေျပာဆိုမွဳစတင္ပါတယ္။ user Aႏွင့္user Bတို ့ဆက္သြယ္ေနတဲ့အခ်ိန္ ၄င္းတို ့ၾကားမွာ သီးျခားသတ္မွတ္ထားတဲ့ circuit ပါတ္လမ္းတစ္ခုတည္ေဆာက္ၿပီးဆက္သြယ္ေစတဲ့အတြက္ အေနွာက္အယွက္မရွိပဲ စိတ္ခ်ရပါတယ္။ ပံု(၃)မွာၾကည့္ပါ။ဖုန္းေျပာလို ့ၿပီးတဲ့အခါမွသာ သီးျခားလမ္းေၾကာင္းကို ျပန္ျဖတ္လိုက္ၿပီးေနာက္ထပ္ ေခၚဆိုမွဳေတြကို ထပ္မံခ်ိတ္ဆက္တဲ့အတြက္ လိုင္းက်တာတို ့ဘာတို ့မျဖစ္ပါ။ အမ်ားအားျဖင့္ PSTN(Public Switched Telephone Network)နဲ ့POTS(Plain Old Telephone Service)ေတြမွာ circuit switchingကို သံုးပါတယ္။ လမ္းေၾကာင္းကို sharingလုပ္ၿပီးမသံုးတဲ့အတြက္ packet switchingနဲ ့ယွဥ္လိုက္ရင္ ကုန္က်စရိတ္ေတာ့ၾကီးမားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္တစ္ျခားနိုင္ငံေတြကိုcircuit switchingနဲ ့ဖုန္းေခၚတဲ့အခါမွာ ကုန္က်စရိတ္ပိုမိုၾကီးမားပါတယ္။ packet switchingမွာေတာ့ user Aမွာ user Bသို ့ပို ့မည့္အခ်က္အလက္ေတြကို packetလို ့ေခၚတဲ့ အထုပ္ေလးေတြအျဖစ္ခြဲထုတ္လိုက္ပါတယ္။ ၄င္းpacketေတြမွာ ပို ့မယ့္data ၊ ပို ့မယ့္ဘက္အျခမ္းရဲ့ source address နဲ ့လက္ခံရရွိမယ့္ဘက္အျခမ္းရဲ့ destination addressေတြပါပါတယ္။ အေၾကာင္းတစ္ခုခုေၾကာင့္ packetေတြက သက္ဆိုင္ရာ destination addressကို မေရာက္ခဲ့ရင္ေတာ့ dataေတြမဆံုးရွံဳးပဲမူလေနရာသို ့ျပန္ပို ့ပါတယ္။ circuit switchingမွာလို လမ္းေၾကာင္းသတ္မွတ္ခ်က္မရွိပဲ dataေတြကို အဆင္ေျပတဲ့လမ္းေၾကာင္းမွ routerေတြ switchေတြကိုျဖတ္ၿပီးပို ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ destinationကို ေရာက္တဲ့အခ်ိန္မွာ packetေတြက အစီစဥ္တစ္က်မရွိတဲ့အတြက္ မူလ source dataကို ရဖို ့ packetေတြကို ျပန္စီစဥ္ရတဲ့အတြက္(reassembleလုပ္တယ္လို ့ေခၚပါတယ္) delay timeတခ်ိဳ ့ရွိပါတယ္။ ပံုနံပါတ္(၄)ကိုၾကည့္ပါ။ 2.5Gမွာ data transferလုပ္ေနတဲ့အခ်ိန္၊ ဥပမာ-upload/downloadလုပ္ေနတဲ့အခ်ိန္ တစ္ျပဳင္နက္ဖုန္းေျပာလို ့ရပါတယ္။

ၿမန္မာႏိုင္ငံံ၏ဆက္သြယ္ေရးက႑
(အက်ဥ္းခ်ဳပ္)
၁။ ၂၀၁၃ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္းကာလတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဆက္သြယ္ေရးက႑ ႀကီးမားစြာေျပာင္းလဲျခင္း
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဆက္သြယ္ေရးက႑သည္ ႏွစ္အနည္းငယ္အတြင္းမွာပင္ ႀကီးမားစြာ ေျပာင္းလဲလာခဲ့ပါသည္။ ၂၀၁၂ခုႏွစ္ပိုင္းအထိ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းကုိ ျမန္မာ့ဆက္သြယ္ေရး Myanma Posts and Telecommunications(MPT) တစ္ခုတည္းကသာ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ပါသည္။ တစ္ခုတည္း ရပ္တည္လာခဲ့ေသာ္လည္း အရည္အေသြးမွာ ေကာင္းမြန္ျခင္းမရွိပဲ ဆက္သြယ္မႈခက္ခဲခဲ႔ပါသည္။ ထို႔အျပင္အသံၾကည္လင္မႈမရွိျခင္း၊ ေခၚဆုိရခက္ခဲျခင္း စသည္တုိ႔ႏွင့္လည္း ၾကံဳရပါ သည္။ထို႔ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏စီးပြားေရးတုိးတက္မႈတြင္ ဆက္သြယ္ေရးစနစ္ ေကာင္းမြန္ျခင္းမရွိမႈမွာ အဟန္႕အတား တစ္ရပ္ပင္ျဖစ္ခဲ့ရပါသည္။သုိ႕ေသာ္ ၂၀၁၃ခုနွစ္တြင္ ေနာ္ေဝးနိုင္ငံ၏ တယ္လီေနာ(Telenor Myanmar Limited)နွင့္ ကာတာနိုင္ငံ၏ အူရီဒူး(OoredooMyanmarLimited)တို႔အား ဆက္သြယ္ေရး လိုင္စင္ခြင့္ျပဳေပးခဲ့ျခင္း၊ KDDI မွ ျမန္မာ့ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းထံနည္းပညာ ပံ့ပိုးကူညီမႈစတင္ခဲ့ျခင္းတို႕ေၾကာင့္ ျမန္မာနိုင္ငံ၏ ဆက္သြယ္ေရးေလာကတြင္း၌ ၾကီးမားစြာ ေျပာင္းလဲလာခဲ့ပါသည္။ျပည္ပကုမၸဏီမ်ား ဦးေဆာင္ဝင္ေရာက္လာျခင္းျဖင့္ဆက္သြယ္ေရး အေျခခံအေဆာက္အအံု နယ္ပယ္အတြင္း ရင္းနွီးျမဳပ္နွံမႈမ်ားစဥ္ဆက္မျပတ္ေပၚေပါက္လာကာ ဆက္သြယ္ေရးက႑အတြင္း သိသိသာသာ တိုးတက္ေျပာင္းလဲလာလ်က္ရွိပါသည္။ ဆက္သြယ္ေရးအေျခခံအေဆာက္အအံုမ်ားထဲတြင္ အထူးသျဖင့္ တိုးတက္ေနေသာအပိုင္းမွာ မိုဘိုင္းဖုန္းဆိုင္ရာအေျခခံ အေဆာက္အအံု ျဖစ္ပါသည္။ ျပည္ပကုမၸဏီမ်ား၏ ပမာဏၾကီးမားေသာ ရင္းနွီးျမဳပ္နွံမႈမ်ား မဝင္ေရာက္လာမီ၂၀၁၁ခုနွစ္ပိုင္းနွင့္ရင္းနွီးျမဳပ္ႏွံမႈမ်ားဝင္ေရာက္လာၿပီး ၂၀၁၆ခုနွစ္ေနာက္ပိုင္းကာလတြင္အိမ္သံုး/ ရံုးသံုးဖုန္းမ်ား၊ မိုဘိုင္း ဖုန္းမ်ား၊broadbandမ်ား သံုးစြဲသူဦးေရနွင့္ျပန္႕ႏွံ႕မႈႏႈန္းကိုၾကည့္လ်ွင္ အိမ္သံုးဖုန္းမ်ား သံုးစြဲမႈပမာဏသည္ တစ္ေသာင္း ေက်ာ္အထိေလ်ာ့နည္းသြားျပီး ျပန္႕ႏွံ႕မႈႏႈန္းမွာလည္း (၁.၀၀%) မွ (၀.၉၄%) အထိက်ဆင္းသြားေၾကာင္း ေတြ ့ရွိရပါသည္။ ၎အေၾကာင္းရင္းမွာ ျမန္မာနိုင္ငံတြင္သာမန္အိမ္ေထာင္စုတစ္စုအတြင္း အိမ္သံုးဖုန္းပိုင္ဆိုင္သူအေရအတြက္မွာ မရွိသေလာက္နည္းပါးျပီး၊ရံုးတစ္ရံုးတြင္လည္း (၁) လံုး သုိ႕မဟုတ္(၂) လံုးခန္႕သာ ထားရွိေသာ အေျခအေနျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ပါသည္။ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ဆက္သြယ္ေရးက႑သည္ ၂၀၁၂ခုႏွစ္ထိတိုင္ ေကာင္းမြန္ေသာအေျခအေန မရရွိခဲ့ေသာ္လည္း ၂၀၁၃ခုႏွစ္တြင္ျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရမွ ေနာ္ေဝးႏိုင္ငံ၏ တယ္လီေနာႏွင့္ကာတာႏိုင္ငံ၏အူရီဒူးတို႔ထံဆက္သြယ္ေရးလိုင္စင္ေပးအပ္ခဲ့ျခင္း၊ KDDIမွ ျမန္မာ့ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းထံနည္းပညာပံ့ပိုးကူညီမႈစတင္ခဲ့ျခင္း စသည့္အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ားေၾကာင့္လ်င္ျမန္စြာတိုးတက္ေျပာင္းလဲလာေနေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရသည္။ မိုဘိုင္းဖုန္းအသံုုးျပဳႏုိင္မႈပ်ံ႕ႏွံ့မႈကိုၾကည့္လွ်င္လည္း ၂၀၁၁ခုႏွစ္တြင္(၂%) ခန္႔သာရွိခဲ့ရာမွ ၂၀၁၆ခုႏွစ္တြင္္(၈၉%) ခန္႕အထိအဆ (၄၀)ခန္႕ တဟုန္ထိုး တိုးတက္လာကာ လူေနမႈဘဝႏွင့္ စီးပြားေရးေလာကကို ႀကီးမားစြာ ေျပာင္းလဲသြားေစခဲ့ပါသည္။ယခုကာလတြင္ အင္တာနက္အသံုးျပဳႏုိင္မႈ ျပန္႕ႏွံ႕မႈႏွုန္းနိမ့္ေသာ္လည္း ေနာင္တြင္ပိုမိုက်ယ္ျပန္႕လာႏိုင္မည့္ အလားအလာရွိပါသည္။ ဤအခ်က္မ်ားေၾကာင့္ ျပည္တြင္းသာမက ျပည္ပကုမၸဏီမ်ားလည္း အင္တာနက္ဝန္ေဆာင္မႈဆိုင္ရာ လိုင္စင္ကိုရယူ၍ Broadbandေစ်းကြက္သို႕ ဝင္ေရာက္လာလ်က္ရွိပါသည္။ Broadband ျပန္႕ႏံွ႕မႈႏွဳန္းျမင့္မားပါက ပို႔လႊတ္ႏိုင္ေသာ ေဒတာပမာဏ ပိုမိုမ်ားျပားလာႏိုင္သည့္အတြက္ ဆက္သြယ္ေရးအေျခခံအေဆာက္အအံု ပိုမိုအဆင္ေျပစြာ အသံုးျပဳလာႏိုင္မည္ ျဖစ္ပါသည္။ ဤအခ်က္တို႔သည္ အမ်ားျပည္သူတို႔၏ လူေနမႈဘဝကို ျပည့္စံုေစၿပီး စီးပြားေရးက႑ ေခတ္မီ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေစျခင္းမွတဆင့္ျမန္မာႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံလံုး၏ စီးပြားေရးက႑လည္း တိုးတက္လာေစႏိုင္ပါသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ဆက္သြယ္ေရးက႑သည္ေနာင္အနာဂတ္တြင္မ်က္ေခ်မျပတ္အာရံုစူးစိုက္ထားသင့္ေသာ က႑တစ္ခုပင္ျဖစ္ပါသည္။



တစ္ဖက္တြင္မိုဘိုင္းဖုန္းအေျခအေနကိုၾကည့္ပါက ၂၀၁၁ခုနွစ္တြင္သံုးစြဲသူဦးေရ (၁,၂၄၃,၆၁၉)ဦး၊ အင္တာနက္အသံုးျပဳႏုိင္မႈက်ယ္ျပန္႔မႈႏွုန္း (၂.၃၈%) ျဖစ္ခဲ့ရာမွ ၂၀၁၆ခုႏွစ္တြင္သံုးစြဲသူဦးေရ (၄၈,၇၂၈,၃၉၉)ဦးနွင့္ အင္တာနက္အသံုးျပဳႏုိင္မႈက်ယ္ျပန္႔မႈႏွုန္း (၈၉.၂၆%)အထိၾကီးမားစြာ တိုးျမင့္လာေၾကာင္း ေတြ ့ရွိရပါသည္။ အခ်ိန္တိုအတြင္း ဤမွ်ေလာက္မ်ားျပားလွေသာ သံုးစြဲသူဦးေရကုိ လႊမ္းၿခံဳႏုိင္သည့္ အေျခခံအေဆာက္အအံု ျပဳျပင္တည္ေဆာက္ရန္မွာ လြယ္ကူလွသည့္ အေျခအေနမဟုတ္သည့္တုိင္ေစ်းကြက္ခ်ဲ႕ထြင္မႈတေလ်ွာက္အခက္အခဲမ်ားစြာ မရွိခဲ့ေသာေၾကာင့္အဆင္ေျပေျပ တိုးတက္ေနသည္ဟုဆိုနိုင္ပါသည္။၎မွာ ျပည္ပကုမၸဏီမ်ား၏ နည္းပညာျမင့္မားမႈျပယုဂ္တစ္ခုဟုလည္း ဆိုနိုင္ပါသည္။ ေစ်းကြက္ခ်ဲ႕ထြင္မႈနွုန္း အျမင့္မားဆံုးကာလမွာ ၂၀၁၄ခုနွစ္ျဖစ္ပါသည္။ အေၾကာင္းရင္းတစ္ခုမွာ ေစ်းနွုန္းခ်ိဳသာေသာ SIM ကဒ္မ်ားေပၚထြက္လာမႈပင္ျဖစ္ပါသည္။ယခင္က ျမန္မာနိုင္ငံတြင္SIM ကဒ္မွာ အင္မတန္ေစ်းၾကီးလွျပီး၊ မိုဘိုင္းဖုန္း ပိုင္ဆိုင္သူမ်ားမွာ လူကံုထံတစ္ခ်ိဳ႕သာျဖစ္ခဲ့ရာမွ၂၀၁၄ ခုႏွစ္တြင္က်ပ္၁၅၀၀ (ယန္း၁၅၀)ခန့္ရွိေသာ SIM ကဒ္မ်ား ေပၚေပါက္လာျပီး မည္သူမဆိုဝယ္ယူႏိုင္ေသာ အေနအထားျဖစ္လာခဲ့ပါသည္။ထ႔႔ိုအျပင္အမ်ားျပည္သူတို ့သည္မိုဘိုင္းဖုန္းဝယ္ယူရန္ဆိုင္မ်ားတြင္စီတန္းကာ အလုအယက္ဝယ္ယူၾကသည္ကိုလည္းျမင္ေတြ ့ခဲ့ရပါသည္။ မိုဘိုင္းဖုန္းအား သံုးစြဲမႈပမာဏ အလြန္ျမင့္တက္ခဲ႕ေသာ အခ်ိန္ကာလတစ္ခုပင္ျဖစ္ခဲ့ပါသည္။ လက္ရွိတြင္မုိဘုိင္းဖုန္းသံုးစြဲသူအလြန္မ်ားျပားခဲ့ေသာ အေျခအေနေက်ာ္လြန္၍ မိုဘိုင္းဖုန္းဆိုင္မ်ားတြင္စီတန္းဝယ္ယူေနသည္ကို ေတြ ့ရခဲေသာ္လည္း 4G ဝန္ေဆာင္မွု စတင္မိတ္ဆက္ျခင္းနွင့္ ေနာက္ဆံုးေပၚနည္းပညာပါဝင္ေသာ မိုဘိုင္းဖုန္းအမ်ိဳးအစားမ်ား ေရာင္းခ်ျခင္းတို႕ကို ေဆာင္ရြက္ေနေသာေၾကာင့္မိုဘိုင္းဖုန္းအေပၚစိတ္ဝင္စားမွုဆက္လက္ျဖစ္ေပၚေနဦးမည္ဟု ခန္႔မွန္းရပါသည္။ယခုကဲ့သုိ႕ မိုဘိုင္းဖုန္းမ်ားသည္ ျမန္မာျပည္သူတို႔အၾကား လ်င္ျမန္စြာ ပ်ံ႕နွံ႔လာမႈသည္ေန႕စဥ္လူေနမႈဘဝအတြင္း မရွိမျဖစ္လိုအပ္ေနျခင္းကုိ ျပသလ်က္ရွိပါသည္။ မုိဘုိင္းဖုန္း ဝန္ေဆာင္မွုနယ္ပယ္မ်ားသည္လည္း တျဖည္းျဖည္းက်ယ္ျပန္႕လာၿပီးျပည္တြင္းအခ်က္အခ်ာက်ေသာ တုိင္းေဒသႀကီးေနရာမ်ားတြင္ ေကာင္းမြန္စြာ အသံုးျပဳနိုင္ေသာ အေျခအေနျဖစ္လာပါသည္။ထို႕အျပင္အာရွေဒသအတြင္း အသံုးျပဳနိုင္ေသာေနရာမ်ား ပုိမုိမ်ားျပားလာေသာေၾကာင့္သံုးစဲြသူမ်ား အဆင္ေျပလွ်က္ရွိပါသည္။လက္ေတြ႕တြင္ဆက္သြယ္ေရးက႑သည္တည္ၿငိမ္လ်က္ရွိျပီး စီးပြားေရးနယ္ပယ္တြင္လည္း တြင္က်ယ္စြာ အသံုးျပဳလာသည့္အဆင့္အထိတိုးတက္ဖြံ႕ျဖိဳးလာလ်က္ရွိပါသည္။မိုဘိုင္းဖုန္းဝန္ေဆာင္မႈေပးေနေသာ ကုမၸဏီအေရအတြက္မွာ ၂၀၁၆ခုနွစ္တြင္MPT၊ တယ္လီေနာ၊ အူရီဒူးဟူ၍ ကုမၸဏီ(၃) ခုရွိခဲ့ရာမွ၂၀၁၇ခုနွစ္ဇန္နဝါရီလတြင္ဗီယက္နမ္နိုင္ငံမွViettel က အရင္းအနွီးထည့္ဝင္ထားကာ ျမန္မာျပည္တြင္းကုမၸဏီဖက္စပ္ကုမၸဏီျဖစ္သည့္ Myanmar National Tele & Communications Co., Ltd （Mytel）မွ (၄)ခု ေျမာက္ ကုမၸဏီအျဖစ္ဆက္သြယ္ေရး လိုင္စင္ကိုရရွိခဲ့ပါသည္။ Mytelသည္အေမရိကန္္ေဒၚလာ (၂) ဘီလီယံခန္႕ရွိေသာ ရင္းနွီးျမွဳပ္ႏွံမွုျဖင့္၂၀၁၈ခုနွစ္ အတြင္း လုပ္ငန္းစတင္ လည္ပတ္မည့္အစီအစဥ္ရွိပါသည္။ ျမန္မာနိုင္ငံမိုဘိုင္းဖုန္းေစ်းကြက္တြင္ ျပည္တြင္း ကုမၸဏီ (၂)ခု၊
ျပည္ပကုမၸဏီ (၂)ခုတုိ႕သည္ ပိုမိုေစ်းနွုန္းခ်ိဳသာျပီး ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ ဝန္ေဆာင္မွုမ်ား ေပးေဆာင္သြားမည္၊ ယွဥ္ျပိဳင္
သြားၾကမည္ဆုိပါက ေနာင္အနာဂတ္တြင္ပိုမိုတိုးတက္လာနိုင္မည္ဟုဆိုနိုင္ပါသည္၊၊


၂။ Broadband ေစ်းကြက္တြင္ အခြင့္အလမ္းမ်ားရွိေနျခင္း
အထက္တြင္ ေဖာ္ျပခဲ႔သည့္အတုိင္း ျမန္မာနိုင္ငံမိုဘိုင္းဖုန္း အေျခခံအေဆာက္အအံုမွာ ျပည္ပကုမၸဏီမ်ား ဦးေဆာင္မႈ
ေၾကာင့္ အလ်င္အျမန္တိုးတက္ေနသည့္ အေနအထားတြင္ ရွိေနပါသည္။ ျမန္မာနိုင္ငံ၏ မိုဘိုင္းဖုန္းေစ်းကြက္တြင္ စမတ္ဖုန္း
မ်ားက ေနရာယူထားၾကပါသည္။ မိုဘိုင္းဖုန္း အမ်ိဳးအစားမ်ားတြင္တရုတ္နိုင္ငံမွHUAWEI နွင့္ကိုရီးယားနိုင္ငံမွ SAMSUNGတုိ႔သည္ ရွယ္ယာအမ်ားစုကို ရယူထားလ်က္ရွိျပီး၊ အမ်ိဳးအစားသစ္အမ်ားအျပားကို ေရာင္းခ်လ်က္ ရွိပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္
အဆုိပါ မုိဘိုင္းဖုန္းမ်ား၏ အရည္အေသြးျပည့္မွီလာျပီး အသံုးျပဳရ ပုိမုိအဆင္ေျပလာပါသည္။ အသံုးျပဳရျခင္း၏ အဓိက
ရည္ရြယ္ခ်က္မွာ ဖုန္းေခၚဆိုမႈအျပင္Facebookနွင့္အင္တာနက္ေပၚမွတစ္ဆင့္ ေစ်းဝယ္ျခင္း စသည္တို႕ေၾကာင့္ ျဖစ္ၾကပါသည္။
သာမန္ျပည္သူ တို႕၏ Facebook အသံုးျပဳနွုန္းသည္အလြန္ျမင့္မားလ်က္ရွိုၿပီး၊ ေၾကာ္ျငာမ်ားအတြက္အသံုးျပဳေသာ ကုမၸဏီ
မ်ားလည္း ရွိပါသည္။
သို႕ေသာ္မိုဘိုင္းဖုန္းအျပင္အျခားေသာ ဆက္သြယ္ေရးနည္းလမ္းမ်ားကိုၾကည့္ပါက ထင္မွတ္သေလာက္မဖြံ့ျဖိဳးေသးဟု
ဆိုနိုင္ပါသည္။ အိမ္သံုး/ ရံုးသံုးဖုန္းမ်ားကို ၾကည့္လ်ွင္ သံုးစြဲမႈပမဏ က်ဆင္းေနေၾကာင္း သိနိုင္သလို ေနာင္တြင္လည္း
က်ယ္ျပန္႕လာမည့္ အလားအလာ မရွိေပ။ ယခုကာလတြင္ ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံရန္ အထူးေကာင္းမြန္ေသာက႑မွာ Broadband
ေစ်းကြက္ပင္ ျဖစ္ပါသည္။ Broadband က်ယ္ျပန္႕မႈႏႈန္းသည္ ၂၀၁၆ခုနွစ္တြင္ (၀.၀၆%)သာ ရွိခဲ့ျပီး သံုးစြဲသူမွာလည္း (၃)
ေသာင္းက်ာ္သာရွိခဲ့သည့္အတြက္အနာပတ္ကာလတြင္ပိုမိုက်ယ္ျပန့္လာႏုိင္ေခ် မ်ားပါသည္။ ထို ့အျပင္Broadband ေစ်းကြက္
တိုးခ်ဲ႕မနွင့္ဆက္စပ္သည့္ ႈ အင္တာနက္အသံုးျပဳႏုိင္မႈက်ယ္ျပန္႕မႈႏႈန္းကိုၾကည့္ပါက ၂၀၁၆ခုနွစ္တြင္ (၂၀%)သာ ရွိခဲ့ျပီး၊ ရာခို္င္
ႏႈန္းနိမ့္က်သည့္အဆင့္တြင္သာ ရွိခဲ့သည္။
အင္တာနက္အသံုးျပဳႏုိင္မႈ က်ယ္ျပန္႕မႈႏွုန္းသည္ ဂ်ပန္နိုင္ငံတြင္ (၉၀%)၊ မေလးရွားနိုင္ငံတြင္(၇၀%)၊ ဗီယက္နမ္
နိုင္ငံတြင္ (၅၀%) ရွိေသာေၾကာင့္ ျမန္မာနိုင္ငံတြင္လည္း ဆက္လက္ တိုးျမင့္နိုင္ေခ် အျပည့္အဝရွိသည္ဟု ယူဆရပါသည္။
Broadband အေျခခံအေဆာက္အအံု ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ားကုိ ဆက္လက္ေဆာင္ရြက္ သြားမည္ဆိုပါက အင္တာနက္
အသံုးျပဳႏုိင္မႈ က်ယ္ျပန္႕မႈႏႈန္းလည္း တိုးတက္လာမည္မွာ မလြဲပင္ျဖစ္ပါသည္။ ေဒတာပမာဏမ်ားစြာ ၀န္ေဆာင္မႈ ေပးႏုိင္
ေလေလ အင္တာနက္မွ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းအခြင့္အလမ္းမ်ားစြာအား ဖန္တီးေပးလာႏုိင္ေလေလ ျဖစ္မည္ဟု ယူဆပါသည္။
ဤအခ်က္ကို အေျခခံလ်က္ ျပည္တြင္းျပည္ပကုမၸဏီမ်ားစြာက ဆက္သြယ္ေရးလုိင္စင္ရရွိရန္ အေျခခံအေဆာက္အအံုမ်ားကုိ
တုိးခ်ဲ႕တည္ေဆာက္ရန္ႏွင့္ေစ်းကြက္တိုးခ်ဲ ့ေဆာင္ရြက္ရန္ျပင္ဆင္လ်က္ရွိပါသည္။
 
 ဆက္သြယ္ေရးအေျခခံအေဆာက္အအံု ျပဳျပင္တည္ေဆာက္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ ျပည္တြင္းကုမၸဏီမ်ားကို အသံုး
ျပဳလွ်က္ရွိေသာ္လည္း ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ ဝန္ေဆာင္မႈကိုလိုလား၍ ျပည္ပကုမၸဏီမ်ားကို အသံုးျပဳေသာအခါမ်ားလည္း
ရွိပါသည္။ အင္တာနက္ႏွင့္စပ္လ်ဥ္းေသာ ျပည္ပမွရင္းႏွီးႁမွဳပ္ႏွံမႈပမာဏကို ၾကည့္ပါက ဖိုင္ဘာေကဘယ္လ္ တပ္ဆင္မႈႏွင့္ပတ္သက္ေသာ လုပ္ငန္းသည္ရာခိုင္ႏႈန္းအမ်ားဆံုးျဖစ္ပါသည္။ ဥပမာ-၂၀၁၆ခုႏွစ္တြင္စင္ကာပူႏိုင္ငံမွ အရင္းအႏွီး ထည့္ဝင္
ထားေသာ Fiber Link Myanmar Company Limitedက (၈.၆) billion ေဒၚလာခန႔္ရွိေသာ ရင္းႏွီးႁမွဳပ္ႏွံမႈလုပ္ငန္း လုပ္ကိုင္ခြင့္ကို
ရရွိလ်က္ ရွိပါသည္။ ဤပမာဏသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံစီးပြားေရးအတြက္ အလြန္မ်ားလွေသာ ပမာဏျဖစ္ၿပီး၊ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳး
တိုးတက္ေရးကိုလြန္စြာ အေထာက္အကူျပဳလ်က္ရွိသည္ဟုဆိုႏိုင္ပါသည္။
၂၀၁၇ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ၁၂ရက္ေန႔အထိ ျမန္မာႏိုင္ငံအင္တာနက္ႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ ဝန္ေဆာင္မႈမ်ားေပးသည့္ ကုမၸဏီ
မ်ားမွာ မိုဘိုင္းဖုန္းကုမၸဏီ (၄)ခုႏွင့္ အျခားဆက္သြယ္ေရးကုမၸဏီမ်ား အပါအဝင္ စုစုေပါင္း(၁၃၇)ခု ရွိပါသည္။ အေရ
အတြက္မ်ားသည္ဟု ထင္ရေသာ္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံအေနႏွင့္ လိုင္စင္မယူထားလွ်င္ ေနာင္လိုင္စင္ရယူရန္ခက္ခဲေကာင္း
ခက္ခဲႏိုင္သည္ဟု ယူဆၾကေသာေၾကာင့္ လိုင္စင္ရယူထားေသာ ကုမၸဏီမ်ားစြာ ရွိပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ လက္ေတြ႕ဝန္ေဆာင္မႈ
စတင္ေပး ေနေသာ ကုမၸဏီမွာ(၁၃၇)ခုထက္အေတာ္နည္းေနသည္ဟုထင္ရပါသည္။ ကုမၸဏီ(၁၃၇)ခုအနက္ျပည္တြင္း ကုမၸဏီ
(၉၄)ခုႏွင့္ျပည္ပကုမၸဏီ(၄၃)ခုတုိ႕ျဖင့္အသီးသီးျဖစ္ၾကသည္။ ျပည္ပကုမၸဏီမ်ားအနက္စင္ကာပူႏိုင္ငံမွကုမၸဏီသည္အမ်ားဆံုး
ျဖစ္ပါသည္။ အျခားႏိုင္ငံမ်ားမွာ မေလးရွားႏိုင္ငံ၊ ထိုင္းႏိုင္ငံ၊ လာအိုႏိုင္ငံ၊ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ စသည့္ႏိုင္ငံမ်ားမွ ကုမၸဏီ မ်ားက
ဦးေဆာင္လ်က္ရွိပါသည္။
မိုဘိုင္းဖုန္းကုမၸဏီ(၄)ခုသည္ ရရွိထားေသာ ဆက္သြယ္ေရးလိုင္စင္အျပင္ အင္တာနက္ဝန္ေဆာင္မႈႏွင့္ စပ္လ်ဥ္းေသာ
ဆက္သြယ္ေရးလိုင္စင္မ်ားမွာ ေပးႏိုင္ေသာဝန္ေဆာင္မႈအေပၚ မူတည္၍(၄)မ်ိဳး ခြဲျခားထားပါသည္။（၁）Application Service
Licence သည္ႀကိဳးတပ္ဆင္မႈျဖင့္အင္တာနက္ဝန္ေဆာင္မႈကိုေပးႏိုင္ျခင္း၊（၂）Network Service Licenceသည္ႀကိဳးမဲ့စနစ္ျဖင့္
အင္တာနက္ဝန္ေဆာင္မႈေပးႏိုင္ျခင္း၊（ ၃ ） Network Facilities Services Licence (Class) သည္ ဖိုင္ဘာႏွင့္ တာဝါ
စသည့္အင္တာနက္ႏွင့္ စပ္လ်ဥ္းေသာဝန္ေဆာင္မႈကိုေပးႏိုင္ျခင္း၊（၄）Network Facilities Services Licence (Individual)
သည္(၁) မွ(၃) အထိဝန္ေဆာင္မႈအားလံုးကိုေပးႏိုင္ျခင္းဟူ၍ ခြဲျခားထားပါသည္။
လိုင္စင္ေလွ်ာက္ရာတြင္ေလွ်ာက္လႊာေၾကး၊ လိုင္စင္ေၾကး၊ သက္တမ္းတိုးခ စသည့္ အခေၾကးေငြမ်ား လိုအပ္ပါသည္။
ဥပမာ Network Facilities Services Licence (Individual) လိုင္စင္ဆိုပါက၊ ေလွ်ာက္လႊာေၾကး သိန္းတစ္ရာက်ပ္
(ဂ်ပန္ယန္းျဖင့္ ၈သိန္းခန္႕)၊ လိုင္စင္ေၾကးသိန္းငါးရာက်ပ္ (ဂ်ပန္ယန္း သိန္း (၄၀) ခန္႕)၊ သက္တမ္းတိုးခ သိန္းငါးရာက်ပ္
(ဂ်ပန္ယန္း သိန္း(၄၀) ခန္႕) က်သင့္မည္ ျဖစ္ပါသည္။ လုိင္စင္မ်ား၏ သက္တမ္းမွာ (၁၅)ႏွစ္ ျဖစ္ပါသည္။ ထို႔အျပင္လိုင္စင္
ရရွိထားေသာ ကုမၸဏီသည္အျခားေသာ လိုင္စင္တစ္ခုထပ္မံရယူလိုပါက ၀န္ေဆာင္ခ ထပ္မံေပးသြင္းရမည္ျဖစ္ပါသည္၊၊ျမန္မာႏိုင္ငံျပည္တြင္းကုမၸဏီမ်ားအတြက္ လိုင္စင္ေၾကး ျမင့္မားေသာေၾကာင့္ လိုင္စင္ရယူမည္ဆုိသည္မွာ ကုမၸဏီ၏
ဘ႑ာေရး အေျခအေနႏွင့္ဗ်ဴဟာေပၚမူတည္၍ ေလွ်ာက္ထားရန္လုိပါသည္။ ၂၀၁၇ခုႏွစ္ဇန္နဝါရီလအထိႀကိဳးတပ္ဆင္မႈစနစ္၊
ႀကိဳးမဲ့ စနစ္ႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရးကိရိယာမ်ား ဝန္ေဆာင္မႈေပးေသာကုမၸဏီမွာ (၅၁)ခု၊ ႀကိဳးတပ္ဆင္မႈစနစ္ တစ္ခုတည္း
ဝန္ေဆာင္မႈ ေပးေသာ ကုမၸဏီမွာ(၂၃)ခု၊ ႀကိဳးမဲ့နစ္တစ္ခုတည္းဝန္ေဆာင္မႈေပးေသာ ကုမၸဏီမွာ(၁၆)ခု၊ ဆက္သြယ္ေရး
ကိရိယာသာ ဝန္ေဆာင္မႈေပးေသာ ကုမၸဏီမွာ (၄၃)ခု ျဖစ္ပါသည္။

 ၃။ အနာဂတ္အလားအလာ
ျပည္ပမွ အတတ္ပညာႏွင့္ နည္းပညာမ်ားကို အက်ိဳးရွိရွိအသံုးျပဳျခင္းေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ဆက္သြယ္ေရးက႑သည္
အခ်ိန္တိုအတြင္း တဟုန္ထိုး တိုးတက္ေကာင္းမြန္လာသည္ကို ေတြ႕ရွိရပါသည္။ ပထမဦးစြာ မိုဘိုင္းဖုန္းႏွင့္ဆက္စပ္သည့္
ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈမ်ားစြာ ျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး ၂၀၁၄ခုႏွစ္ႏွင့္၂၀၁၅ခုႏွစ္တို႔မွာ မိုဘိုင္းဖုန္း သံုးစြဲမႈႏႈန္း လြန္စြာမ်ားျပားခဲ့သည့္ ႏွစ္မ်ားဟုပင္ဆိုႏိုင္ပါသည္။ သို႔ရာတြင္လက္ရွိအေျခအေနကို သံုးသပ္ၾကည့္ပါက မိုဘိုင္းဖုန္းသံုးစြဲမႈႏႈန္း လြန္စြာမ်ားျပားလာမႈေၾကာင့္ မုိဘုိင္း
ဖုန္းအေျခခံအေဆာက္အအံုတုိးခ်ဲ႕မႈမွာ ထိပ္ဆံုးကိုေရာက္ရွိေနသည့္အေျခအေနဟုခံစားမိပါသည္။ ေနာက္ထပ္လူႀကိဳက္မ်ား
လာမည့္ ေစ်းကြက္တစ္ခုမွာ Broadbandေစ်းကြက္ ျဖစ္ပါသည္။ အထက္တြင္ ေဖာ္ျပခဲ့သည့္အတိုင္း Broadband အသံုးျပဳ
ႏႈန္းသည္ နည္းပါးေနေသးၿပီး၊ Broadbandအသံုးျပဳႏႈန္းႏွင့္ ဆက္စပ္ေသာ အင္တာနက္ အသံုးျပဳႏႈန္းလည္း နည္းပါး
ေနေသးသည္။ ဤသို႔ေသာအေျခအေနျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ေနာင္တြင္ဤနယ္ပယ္အတြင္း ေစ်းကြက္ခ်ဲ႕ထြင္ႏိုင္မႈအလားအလာ
ေကာင္းမ်ားစြာ ရွိေနပါသည္။
ဤအခ်က္မ်ားကိုသတိထားမိေသာ ျပည္တြင္းျပည္ပကုမၸဏီမ်ားသည္ ေစ်းကြက္အတြင္းသုိ႕ ဝင္ေရာက္လာလ်က္
ရွိပါသည္။ ႀကိဳးတပ္ဆင္အသံုးျပဳမႈသာမက ႀကိဳးမဲ့စနစ္ကိုပါအသံုးျပဳေသာ ဆက္သြယ္ေရးတပ္ဆင္ျခင္း ဝန္ေဆာင္မႈ ေပးႏိုင္
ေသာ လိုင္စင္ရရွိထားေသာ ကုမၸဏီ(၅၁)ခုရွိသည့္အနက္၊ (၂၂)ခုမွာ ၂၀၁၆ခုႏွစ္၊ (၁၉)ခုမွာ၂၀၁၆ခုႏွစ္၊ (၁၀)ခုမွာ ၂၀၁၇ခုႏွစ္
တြင္အသီးသီးလိုင္စင္ ရရွိထားပါသည္။ ၂၀၁၅ခုႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၁၆ခုႏွစ္တို႔တြင္ ဝန္ေဆာင္မႈ စတင္ခဲ့ေသာ ကုမၸဏီအေရအတြက္
မ်ားျပားေနျခင္းကို ၾကည့္ျခင္းအားျဖင့္ ဆက္သြယ္ေရး အေျခခံအေဆာက္အအံုျပဳျပင္မြမ္းမံမႈသည္ အနာဂတ္ကာလတြင္လည္း
ဆက္လက္ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္လာမည့္အလားအလာေကာင္းမ်ားရွိသည္ဟုဆိုႏိုင္ပါသည္။
အနာဂတ္ကာလတြင္ Broadband ႏွင့္ အင္တာနက္ေစ်းကြက္ပမာဏ ပိုမိုမ်ားျပားလာမည္ဆိုပါက ပို႔လႊတ္ႏိုင္ေသာ
ေဒတာပမာဏသည္လည္း အလ်င္အျမန္တိုးတက္သြားမည္ျဖစ္၍ မိုဘိုင္းဖုန္းအသံုးျပဳမႈႏွင့္အတူ အနာဂတ္ကာလတြင္ ျမန္မာ
ႏိုင္ငံ၏ ဆက္သြယ္ေရးက႑သည္ပိုမိုတိုးတက္ဖြံ ့ၿဖိဳးလာႏိုင္သည္ဟု ယူဆရပါမည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဆက္သြယ္ေရးက႑သည္
မၾကာေတာ့မည့္အနာဂတ္ကာလတြင္ဆက္လက္အာရံုစိုက္ေစာင့္ၾကည့္သင့္ေသာ က႑တစ္ခုပင္ျဖစ္ပါသည္။
(ဤသုေတသနစာတမ္းသည္ဒုိင္၀ါသုေတသနအဖြဲ႕မွ ျပဳစုေရးသားထားျခင္းျဖစ္ၿပီး ေဖာ္ျပခ်က္မ်ားအားလံုးမွာ မူရင္းစာေရးသူ၏
အာေဘာ္သာ ျဖစ္ပါသည္။)